Solmaz’dan Beyond Customs : Küresel Ticarette Dijital Dönüşüm

Uluslararası ticaret ve gümrük süreçlerinde dijital dönüşümün öncülerinden Beyond Customs 27 Ocak 2026 Salı günü İstanbul Çırağan Sarayı’nda düzenlenen toplantı ile kamuoyu ve sektör temsilcilerine tanıtıldı. Toplantıda, platformun dünya ticaretine getirdiği yenilikçi yaklaşım ve küresel ölçekte yaratacağı dönüşüm ele alınırken Beyond Customs ürünleri tanıtıldı.

Bu sene sektördeki 48. yılını geride bırakacak olan Solmaz , 2018’de yapay zeka ve makine öğrenmesi ile GTİP (Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu) tahminleme aracı olarak bugün karşımıza çıkan Solmaz Genius’un fikrini  oluşturdu. Solmaz, yapay zeka kullanımı ve buluş basamakları ile patent başvurularını 42 ülkede tamamladı. Solmaz Genius şu anda Sparky ile entegre bir şekilde kendisine sorulan tüm ürünlerin GTİP belirlemesini yapabilmektedir. 2023 yılında yine teknoloji ile kökten gelen değerlerini birleştirerek blockchain üzerinde yarattığı NFT koleksiyonu ile nesillere aktarılacak bir değer yarattı.2025 senesinde Beyond Customs platformunu geliştiren Solmaz, platform üzerindeki ürünleri ile gümrükleme işlemlerini şirketin risk yönetimi anlayışı kapsamında, hız, doğruluk, verimlilik , şeffaflık ve hesap verilebilirliği ön plana koyarak çalışmalarını sürdürüyor.

Beyond Customs platformu, sektörde ilk kez yapay zeka destekli, uçtan uca bir Customs Control Tower yapısı sunarak operasyonel hız, şeffalık ve hukuki güvenliği tek bir ekosistemde buluşturuyor.

Solmaz Gümrük Müşavirliği Yönetim Kurulu Başkanı Asım Barlın ve Yönetim Direktörü Billur Barlın’ın katıldığı toplantıda Billur Barlın Beyond Customs ve tüm ürünlerine dair detaylı bir sunum gerçekleştirdi.

Billur Barlın, “Beyond Customs yalnızca bir yazılım çözümü değil; yaklaşık 50 yıllık dış ticaret ve gümrük tecrübesinin dijital bir ürüne dönüşmüş halidir. Platform, tüm ticaret akışlarının tek bir merkezden yönetilmesini sağlayarak, üretimden tedarike, gümrük süreçlerinden pazara giriş stratejilerine kadar uçtan uca bir kontrol ve yönlendirme imkânı sunuyor. Bu sistem ile hangi ülkede üretim yapılacağı, hangi ülkelerden girdi temin edileceği, ürünlerin hangi pazarlara ve hangi yapı ile sunulmasının en doğru olacağı gibi stratejik karar süreçleri dijital olarak planlanabilir hale getirilebilir.
Küresel ölçekte 10’dan fazla ülkede üretim yapan ve onlarca ülkeden tedarik sağlayan şirketler için Beyond Customs, operasyonel karmaşıklığı ortadan kaldıran stratejik bir “Customs Control Tower” işlevi görüyor. Aynı şekilde bu platform Türk tekstil sektörü başta olmak üzere çok ülkeli tedarik zincirlerine sahip sektörler için de önemli bir rekabet avantajı sunuyor.” dedi.

Bu ilk lansmanın, Beyond Customs’un büyüme yolculuğunda önemli bir başlangıç noktası olduğu belirten Solmaz Gümrük Müşavirliği Yönetim Kurulu Başkanı Asım Barlın, platformun kısa sürede ulusal ve uluslararası ölçekte yaygınlaşmasını hedeflediklerini belirtti.

1978 yılından bu yana lojistik sektöründe faaliyet gösteren Solmaz, müşterilerinin ihtiyaçları doğrultusunda büyüyerek bugün entegre lojistik çözümler sunan bir yapıya ulaştı. Büyük müşteri hizmetleriyle başlayan yolculuk, 1986’da uluslararası taşımacılık, 1999’da ise depo ve antrepo yönetimiyle genişledi. Şirket, Türkiye’de ilk özel antrepoyu işleten firma olma unvanını da taşıyor.

Lojistik hizmetlerinden uluslararası taşımacılığa, kontrat lojistiğinden proje ve ekspres teslimatlara kadar geniş bir hizmet portföyü sunan Solmaz Lojistik özellikle entegre lojistik yaklaşımının altını çizerek, müşterilere uçtan uca hizmet sunmayı stratejik öncelik olarak tanımlıyor. Bu kapsamda, cirosunun yaklaşık %15’i, tüm hizmetlerden entegre şekilde yararlanan müşterilerden geliyor.

1.200 Kişilik Kadro, Gümrükte Yoğun İnsan Gücü

Toplamda yaklaşık 1.200 çalışan ile hizmet veren şirketin, 425 kişilik kadrosu gümrük operasyonlarında görev alıyor. Bu oran, gümrük süreçlerinin hâlâ yüksek oranda manuel işlem, mevzuat bilgisi ve uzmanlık gerektirdiğini ortaya koyuyor.

Gümrük işlemlerinde dijital sistemler kullanılmasına rağmen, ulusal mevzuat, uluslararası anlaşmalar, vergi yükümlülükleri ve ürün denetimleri sürecin önemli bir bölümünü insan odaklı hale getiriyor. Türkiye’de ithalatçı ve ihracatçıların, beyan edilen ürünün doğruluğundan doğrudan sorumlu olması ise gümrük işlemlerinin risk seviyesini artırıyor.

GTİP: Gümrükte İşin %70’i Doğru Kodlamada Bitiyor

Gümrük süreçlerinin merkezinde Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu (GTİP) yer alıyor. Dünya genelinde 6 haneli olarak tanımlanan ürün kodları, Avrupa’da 8 haneli, Türkiye’de ise 12 haneli olarak kullanılıyor. Bu kod, ürünün hangi mevzuata tabi olduğunu, hangi kontrollerden geçeceğini ve ne kadar vergi ödeyeceğini belirliyor.

Gümrük işlemlerinin yaklaşık %70’i doğru GTİP tespitiyle şekilleniyor. Yanlış sınıflandırmalar yalnızca cezai yaptırımlara değil, kaçakçılık suçlamalarına kadar uzanan ciddi riskler doğurabiliyor.

Dijital Strateji Değişti, Odak Ana İşe Kaydı

2018 yılında kapsamlı bir dijital strateji değişikliğine giden şirket, ERP, muhasebe ve İK gibi alanlarda “her şeyi kendi yazma” yaklaşımını terk ederek, odağını tamamen gümrük, antrepo ve taşımacılık yazılımlarına çevirdi. Amaç; operasyonel verimliliği artırırken, katma değeri yüksek alanlara yoğunlaşmak oldu.

Bu yaklaşımın sonucu olarak geliştirilen Solmaz Genius, yapay zekâ destekli bir GTİP tahmin ve karar destek sistemi olarak konumlandırıldı. Sistem, yalnızca ürün kodu önermekle kalmıyor; verdiği kararın gerekçelerini de açıklayarak kullanıcıya şeffaf bir kontrol imkânı sunuyor.

Yapay Zekâ Gerekçesiz Karar Vermiyor

Solmaz Genius’un en önemli farkı, “neden” sorusuna yanıt verebilmesi. Ürünün kullanım amacı, teknik özellikleri ve mevzuat karşılıkları sistem tarafından analiz edilerek kullanıcıya sunuluyor. Böylece gümrük müşavirleri ve firmalar, yapay zekânın önerisini sorgulayabiliyor ve gerektiğinde müdahale edebiliyor.

Sistemin altyapısında ise 1996’dan bu yana geliştirilen ve sürekli güncellenen Türk Gümrük Sistemi yer alıyor. Mevzuat, süreçler ve vergi hesaplamaları bu veri tabanı üzerinden yürütülüyor.

Sparky ve Duty Master ile Stratejik Aşama

Dijital dönüşüm yolculuğunda bir diğer adım ise Sparky oldu. Kurum içi yapay zekâ asistanı olarak geliştirilen Sparky, çalışanların prosedür, eğitim, etik rehber ve operasyonel sorularına anlık yanıt verebiliyor. Daha sonra Solmaz Genius ile entegre edilen sistem, teknik olmayan kullanıcılar için de erişilebilir bir yapıya kavuştu.

Son aşamada geliştirilen Duty Master ise daha stratejik bir rol üstleniyor. Farklı ülkeler arasında ticaret yapan firmalar için, hangi ülke–hangi pazar kombinasyonunun gümrük ve dış ticaret açısından daha avantajlı olduğunu analiz eden algoritmik bir karar destek mekanizması sunuyor.

Uyumdan Öngörüye Geçiş

Solmaz, dijitalleşme sürecini yalnızca operasyonel bir dönüşüm olarak değil, uyumdan öngörüye, operasyondan stratejiye geçiş olarak tanımlıyor. Hedef; maliyetleri düşüren, riskleri azaltan ve firmaların küresel rekabet gücünü artıran bir dijital gümrük ve lojistik ekosistemi oluşturmak.

Dijitalleşmede “Dış Kaynak” Yok: Tüm Sistemler Sahadan Gelen Bilgiyle Geliştirildi

Solmaz, dijital dönüşüm sürecinde analizden yazılıma kadar tüm çalışmaları tamamen kendi çalışanlarıyla hayata geçirdi. Analiz süreçleri, işi fiilen yapan operasyon ekipleriyle birlikte yürütüldü. Müşteri temsilcilerinden ekip liderlerine, müdürlerden direktörlere kadar tüm kademeler sürece aktif olarak dahil edildi.

Gümrük mevzuatına hâkim, kamu kurumlarıyla çalışma deneyimi bulunan, farklı komitelerde görev alan uzman ekipler sayesinde metodoloji ve iş kuralları sahadan gelen bilgiyle şekillendirildi. Yazılım geliştirme süreçlerinde ise gümrük operasyonlarında görev alan ekiplerle birebir çalışıldı. Böylece “işi bilmeden yazılım üretme” riskinin önüne geçildi.

Duty Master ile Ülke, Menşe ve Vergi Simülasyonu

Dijital platformun önemli bileşenlerinden biri olan Duty Master, gümrük ve dış ticaret kararlarını destekleyen bir simülasyon aracı olarak konumlandırıldı. Sistem, ürünün menşeine, geldiği ülkeye ve hedef pazara göre vergi yüklerini karşılaştırmalı olarak analiz edebiliyor.

Örneğin; bir ürünün Çin menşeli olarak Kore’den ya da Fransa üzerinden ithal edilmesi durumunda oluşacak vergi farkları sistem üzerinden simüle edilebiliyor. Bu sayede firmalar, “neyi nereden almak daha avantajlı?” sorusuna karar aşamasında yanıt bulabiliyor.

Duty Master’ın simülasyon modülünün Mart ayı sonunda devreye alınması planlanıyor.

CheckMate: Beyanname Gönderilmeden Önce Tam Uyum Kontrolü

Platformun en yeni ürünlerinden biri olan CheckMate, gümrük beyannameleri için geliştirilen ileri seviye bir uyum ve denetim sistemi olarak öne çıkıyor. Şu anda pilot uygulama aşamasında olan Checkmate, test sürecini tamamladı ve seçili bir müşteriyle canlı kullanımda.

Gümrük beyannamesi hazırlanırken fatura, taşıma belgesi, yükleme listesi ve diğer evraklar dahil olmak üzere 57 farklı veri alanı bulunuyor. CheckMate, beyanname henüz Bakanlık sistemine gönderilmeden önce tüm bu verileri çapraz kontrol ederek, belgeler arasındaki tutarlılığı denetliyor.

Amaç, beyanname onaya gitmeden önce olası uyumsuzlukları tespit ederek:

• Cezai riskleri azaltmak
• Operasyonel hataların önüne geçmek
• Müşteri maliyetlerini düşürmek

%10 Denetimden %100 Kontrole Geçiş

Bugüne kadar şirket bünyesinde, gümrük beyannamelerinin yalnızca %5–10’luk bir bölümü denetime tabi tutuluyordu. Bu oran, sektörde yaygın olarak uygulanan bir yöntemdi. Ancak CheckMate ile birlikte bu yaklaşım kökten değişiyor.

Mart ayı itibarıyla:

• Hazırlanan tüm beyannameler,
• Hem belge uyumu hem de veri tutarlılığı açısından,
• %100 oranında sistematik denetime tabi tutulacak.

Sistem aynı zamanda değer sapmalarını da analiz ediyor. Örneğin, yıl boyunca aynı ürünün sürekli aynı bedelden ithal edilmesine rağmen belirli işlemlerde fiyat farkı oluşması durumunda, bu değişiklikler otomatik olarak işaretleniyor.

Denetim Sadece Risk Değil, Stratejik Bilgi de Üretiyor

CheckMate’in sunduğu denetim yaklaşımı yalnızca hata veya risk tespitiyle sınırlı değil. Sistem, müşterilere stratejik içgörüler de sunuyor. Fiyat değişimleri, tedarik koşulları, sözleşme farklılıkları veya operasyonel sapmalar erken aşamada görünür hale geliyor.

Bu sayede ithalatçı ve ihracatçılar:

• Fark etmedikleri maliyet değişimlerini görebiliyor
• Tedarik ve fiyatlama stratejilerini gözden geçirebiliyor
• Bakanlık risk kriterlerine takılmadan önce önlem alabiliyor

Operasyondan Stratejiye Geçiş

Solmaz, geliştirdiği bu sistemlerle gümrük müşavirliğini yalnızca bir operasyon hizmeti olmaktan çıkararak, stratejik karar destek rolüne taşımayı hedefliyor. Dijitalleşme, bu yaklaşımda bir araç; asıl amaç ise öngörülebilir, şeffaf ve sürdürülebilir bir dış ticaret yönetimi sunmak.

Yapay zeka, gümrük müşavirlerinin yerini mi alacak?

Barlın, yapay zekanın gümrük müşavirlerinin yerini almayacağını belirterek, “Yapay zekayı insan deneyiminin yerine değil, destekleyicisi olarak konumlandırıyoruz. Amaç, uzmanların daha stratejik ve katma değerli alanlara odaklanmasını sağlamak. Solmaz Genius hız kazandırıyor, takip edilebilir bir sistem üzerinden ilerleyerek kullanıcılara girdikleri veri ile ileri analizler yapabilmelerine imkan sağlıyor.” dedi.

Çözümlerini ölçeklenebilir kurguladıklarına işaret eden Barlın, “Amacımız dijitalleşmeyi yalnızca büyük oyuncuların değil, tüm firmaların erişebileceği bir yapı haline getirmek.” ifadelerini kullandı.

Uluslararası ticarette rekabetin artık hız ve veriyle kazanıldığını vurgulayan Billur Barlın, Solmaz’ın, bu dönüşümün Türkiye’den çıkan güçlü bir temsilcisi olarak konumlandığını kaydetti.

Bu haber lojistik haberleri  kapsamında değerlendirilmektedir.